Watermolen Berenschot Boven-Slinge Winterswijk

Opnieuw zoeken Ga terug naar zoekresultaten
  • Watermolen Berenschot Boven-Slinge Winterswijk
    Naam:
    Watermolen Berenschot Boven-Slinge Winterswijk
    Soort object:
    Watermolen
    Plaats:
    Winterswijk
    Gemeente:
    Winterswijk
    Adres:
    Wooldseweg 74
    Watergang 1:
    Boven-Slinge
    Eigenaar:
    Particulier
    Monument:
    Rijksmonument
    Bouwperiode:
    1700 - 1800
    Heeft u ook een leuk verhaal of wilt u reageren op dit object? Klik dan hier

    De watermolen ligt in een landschappelijk aantrekkelijke omgeving, vlakbij natuurgebied Bekkendelle. De molen is gerestaureerd en heeft een horecabestemming.

    De molen is een Rijksmonument. Nr. 39081

    Zie voor de stuw bij de Molen: Stuw Watermolen Berenschot Boven-Slinge Winterswijk

    Correctie of aanvulling doorgeven
  • Watermolen Berenschot Boven-Slinge Winterswijk

    De molen werd in 1652 door Adriaen van Eerde tot Pleckepoel gebouwd. De molen behoorde tot de Havezate Plekenpol. Van Eerde bouwde twee molens: een korenmolen en een oliemolen, alsmede een woonhuis. In 1718 kwam de molen in het bezit van Matthias Walyen, omdat de Van Eerde's een lening van Wayen niet meer konden betalen In 1726 werden de molen, het woonhuis en de tuin voor 336 gulden en 5 stuiver verkocht aan de familie Roerdink uit Woold. 

    In 1749 besloot Jan Roerdink de molen te herbouwen. Toen de molen af was lieten Jan en Clasina Roerdink een kalkstenen gedenkplaat met inscriptie metselen in de voorgevel van de molen. De molen kreeg de naam De Nieuwe Molen. In 1862 werd er op het huidige parkeerterrein een windmolen gebouwd. De windmolen werd in 1896 weer afgebroken. Een steen die onder een gebintspaal in "de Schoppe" heeft gezeten getuigt hier nog van. Deze steen ligt nu in de oude molen. In 1911 waren er door huwelijken en verervingen bij de familie Roerdink negen eigenaren van de molen. De molen werd opnieuw verkocht, nu aan G.W. Berenschot. Gerrit Willem Berenschot was onder andere handelaar in graan, stro, eieren en boter. Hij kocht de molen voor zijn zoon Derk Jan Berenschot. De molen kreeg toen ook een nieuwe naam, de Berenschot Molen. Tot 1960 was de molen in bedrijf als veevoedermaalderij. Een overstroming van de Boven-Slinge in 1960 vernielde het waterrad. De molen werd al niet veel meer gebruikt, omdat een hamermolen was aangeschaft.  In 1964 werd door dochter Hanna en schoonzoon Jan Buunk, die toen al de molenaars waren, een grote graansilo gebouwd. In 1962 kwam de vierde generatie Berenschot op de molen, Willem Buunk. Moderne machines zoals hamermolens, melasse mixer, snelmenger en een brokkenpers produceerden vele soorten diermengvoeders. In 1987 is de productie stopgezet. Willem Buunk was de laatste molenaar op Watermolen Berenschot. Het ambachtelijk gedeelte van de molen werd in 1984 door Willem en Tineke Buunk gerestaureerd. In de periode 1988 tot 1991 werd het andere gedeelte van de watermolen, waar vroeger graan en meelzakken werden opgestapeld, in authentieke staat door de eigenaren zelf hersteld. Op 29 juni 1991 werd de molen geopend als restaurant. De watermolen wordt nu nog gebruikt voor rondleidingen. In maart 2011 heeft de vijfde generatie haar intrede gedaan. Wineke Buunk ging de watermolen met het restaurant voort zetten.

    De molen is een onderslagmolen en was eeuwen in gebruik als korenmolen. De molen draait op het water van de Boven-Slinge.

    In 1984 werd de Molen van Berenschot gerestaureerd.

    Tot 2015 rustte er nog een privé stuwrecht op. De eigenaar bediende de stuw.

    De familie Buunk heeft in het voorjaar van 2015 de binnen- en buitenzijde van de watermolen gerenoveerd. In augustus 2015 begonnen de renovatiewerkzaamheden door Waterschap Rijn en IJssel. De familie Buunk heeft het waterrad in de tussentijd compleet vernieuwd. Het versleten eikenhouten waterrad werd vervangen door een rad van tropisch Billinga hout. Ook is een vispassage aangelegd om het leefgebied van de vissen te vergroten en de vispopulatie te versterken. De projectkosten van ruim een miljoen euro zijn bijeengebracht door provincie Gelderland, Waterschap Rijn en IJssel, Regio Achterhoek, de gemeente Winterswijk en de familie Buunk.

    De stuw bij de watermolen was één van de laatste stuwen in Nederland die vanuit particulier bezit nog handmatig werd bediend. De familie Buunk had sinds oudsher de stuwrechten en was verantwoordelijk voor het in stand houden van het waterpeil in de beek en het onderhoud van de stuw. Eigenares Wineke Buunk heeft besloten de stuw en het stuwrecht over te dragen aan het waterschap, omdat de kosten voor het onderhoud erg hoog waren. Bij de start van de werkzaamheden zijn de stuwrechten overdragen aan het waterschap. De stuw is technisch verbeterd en geautomatiseerd en wordt vanaf nu op afstand bediend door het waterschap. 

    Op 23 mei 2016 zijn de renovatiewerkzaamheden officieel afgerond. Het nieuwe waterrad, de moderne geautomatiseerde stuw, de nieuwe brug en de vispassage zijn officieel geopend door Waterschap Rijn en IJssel, gemeente Winterswijk, provincie Gelderland en de eigenaren familie Buunk. Wethouder Gert Jan te Gronde en eigenaar Willem Buunk hebben het waterrad laten draaien. Heemraad Antoinet van Helvoirt en projectmanager van de provincie Gelderland, Peter van de Kreeke, hebben de eerste resultaten van de vispassage bekend gemaakt. In 1,5 dag zijn meer dan 250 vissen door de vispassage gezwommen. Dit betekent dat de vissen hun weg langs de stuw kunnen vinden en geen obstakel meer ondervinden als ze opwaarts willen zwemmen om te paaien.

    Correctie of aanvulling doorgeven
  • Watermolen Berenschot Boven-Slinge Winterswijk

    Reacties

    1. Geplaatst door Communicatie waterschap op 24-05-2016 om 07:25

      Bron: Communicatie - 23/05/2016De renovatiewerkzaamheden aan Berenschot's watermolen en stuw te Winterswijk zijn vandaag, maandag 23 mei, officieel afgerond. Het nieuwe waterrad, de moderne geautomatiseerde stuw, de nieuwe brug en de vispassage zijn officieel geopend door Waterschap Rijn en IJssel, gemeente Winterswijk, provincie Gelderland en de eigenaren familie Buunk. Wethouder Gert Jan te Gronde en eigenaar Willem Buunk hebben het waterrad laten draaien. Heemraad Antoinet van Helvoirt en projectmanager van de provincie Gelderland, Peter van de Kreeke, hebben de eerste resultaten van de vispassage bekend gemaakt. In 1,5 dag zijn meer dan 250 vissen door de vispassage gezwommen. Dit betekent dat de vissen hun weg langs de stuw kunnen vinden en geen obstakel meer ondervinden als ze opwaarts willen zwemmen om te paaien.Werkzaamheden afgerondDe nog altijd werkende watermolen uit 1652 was hard aan renovatie toe. De familie Buunk heeft in het voorjaar van 2015 de binnen- en buitenzijde van de watermolen al gerenoveerd. In augustus 2015 is het waterschap begonnen met de werkzaamheden voor de renovatie van de stuw en de kademuren en is de brug vernieuwd. De bypass, die ervoor zorgde dat het water in de beek tijdelijk afgevoerd kon worden, en dat het stuwpeil gehandhaafd werd tijdens de werkzaamheden, is nu een vispassage geworden. De familie Buunk heeft het waterrad in de tussentijd compleet vernieuwd. Het versleten eikenhouten waterrad werd vervangen door een rad van tropisch Billinga hout. De projectkosten van ruim een miljoen euro zijn bijeengebracht door provincie Gelderland, Waterschap Rijn en IJssel, Regio Achterhoek, de gemeente Winterswijk en de familie Buunk.Handmatig bediendDe stuw bij de watermolen was één van de laatste stuwen in Nederland die vanuit particulier bezit nog handmatig werd bediend. De familie Buunk had sinds oudsher de stuwrechten en was verantwoordelijk voor het in stand houden van het waterpeil in de beek en het onderhoud van de stuw. Bij de start van de werkzaamheden zijn de stuwrechten overdragen aan het waterschap. De stuw is technisch verbeterd en geautomatiseerd en wordt vanaf nu op afstand bediend door het waterschap.Geen obstakel voor vissenDe vispassage zorgt ervoor dat de vissen geen obstakel ondervinden als ze bijvoorbeeld stroomopwaarts willen zwemmen op zoek naar voedsel en een geschikt gebied om eitjes te leggen. Waterschap Rijn en IJssel wil zoveel mogelijk rivieren en beken in haar werkgebied vispasseerbaar maken door aanpassen door vispassages aan te leggen bij stuwen of gemalen. Berenschot's WatermolenIn 1652 werd een dubbele watermolen gebouwd aan de Boven Slinge. In 1749 werd de waterkorenmolen, nu bekend als Berenschot's Watermolen, herbouwd. De watermolen aan de andere zijde van de beek was een oliemolen die in 1862 is vervangen door een windmolen. De molen heeft sinds 1986 geen productiefunctie meer, maar is door zijn nog steeds werkende waterrad een prachtige blikvanger in het gebied. Na een grondige verbouwing werd de watermolen in 1991 geopend als restaurant. Regelmatig worden rondleidingen verzorgd en maken mensen kennis met de oude ambacht. De watermolen aan de Wooldseweg is al ruim 100 jaar in familiebezit. De vijfde generatie Berenschot is inmiddels actief in het restaurant.

    2. Geplaatst door T.Buunk op 03-04-2015 om 10:05

      Watermolen Berenschot is gebouwd in 1652. Door overstromingen is op de fundamenten de watermolen herbouwd in 1749.

    Reactie plaatsen